Bezpieczeństwo energetyczne na tle niepewnej sytuacji rynku energii

Wyślij link znajomemu

W efekcie konieczności uniezależnienia się od gazu, pozyskiwanego z Rosji, dopuszczającej się agresji wobec Ukrainy, a także rosnącej inflacji i kosztów surowców, ceny na rynku energii wprost szaleją. W konsekwencji panującej sytuacji, zapanowała panika oraz niepewność w kwestii źródeł mogących uzupełnić zasoby państwowych gospodarek w ten niezwykle istotny dla energetyki surowiec.

Mocno ograniczona dostępność do gazu spowodowała gwałtowny wzrost jego wartości, tym samym ustanawiając go jako krańcowe źródło wykorzystywane w bilansie energetycznym. Zgodnie z kształtującym ceny na europejskich rynkach hurtowych modelem krańcowym, zwanym jako merit order, wartość energii na giełdzie jest określana poprzez najdroższe źródło zamykające bilans. Hierarchię źródeł wytwórczych rozpoczynają OZE, które cechują najniższe koszty produkcji energii.

Im większy jest ich udział w bilansie, tym mniej jego uzupełnienie przy pomocy kolejnych, droższych źródeł. Znaczną część przyłączonych OZE, jak elektrownie słoneczne, czy wiatrowe, cechuje jednak wysoka zależność od warunków atmosferycznych, przez co ich udział wciąż jest w zbyt dużym stopniu dopełniany przez kosztowne surowce, jak deficytowe obecnie błękitne paliwo. Dane okoliczności dotkliwie oddziałują na kraje europejskie, zagrażając ich bezpieczeństwu energetycznemu.

Czynniki wpływające na bezpieczeństwo energetyczne

Bezpieczeństwo energetyczne stanowi fundament dla prawidłowego funkcjonowania oraz rozwijania się społeczeństwa. W dobie postępu technologicznego globalna gospodarka jest dziś nieodłącznie związana z energią, której zapotrzebowanie stale rośnie. Nieprzerwalna ciągłość zasilania w energię, jej łatwy dostęp oraz niewysokie ceny warunkują stabilizację w obrębie wszelkich sektorów gospodarki oraz samych mieszkańców, dlatego system musi cechować się odpornością na ewentualne zakłócenia, zarówno chwilowe, jak i długoterminowe blackouty, czyli nagłe, niespodziewane awarie przerywające dostawę energii elektrycznej. Na bezpieczeństwo energetyczne wpływają przede wszystkim czynniki, tj. dywersyfikacja zdolności wytwórczych; ceny dostarczanej energii; łatwość i bezpieczeństwo jej transportu; stopień uzależnienia od surowców importowanych z innych krajów; dostępności infrastruktury, umożliwiającej budowę różnorodnego miksu energetycznego oraz  zmienność wykorzystywanych paliw. Pryzmat ostatnich sytuacji geopolitycznych pokazuje, jak istotna dla bezpieczeństwa energetycznego jest niezależność energetyczna.

Przeciwdziałanie państw UE wobec zagrożenia

Obecne zagrożenie bezpieczeństwa energetycznego wymaga szeregu działań przywracających stabilizację dla krajowej gospodarki. Niepewność dostaw gazu w wyniku wojny trwającej za wschodnią granicą Polski, a także rosnące ceny surowców energetycznych zmuszają państwa do mądrego gospodarowania paliwami oraz gromadzenia zapasu na szczególnie wymagającą zimę. W wyniku osiągniętego porozumienia ws. redukcji zużycia gazu, na wypadek wystąpienia kryzysowej sytuacji, państwa członkowskie UE zostały zobowiązane do zredukowania swojego zapotrzebowania na gaz do końca marca 2023r. o 15% w stosunku do średniego zużycia z ostatnich 5 lat. Nadzwyczajne okoliczności z jakimi musi mierzyć się od kilku miesięcy świat dynamicznie zakłóca poczucie niezbędnego bezpieczeństwa energetycznego.

Państwa europejskie już rozpoczęły przygotowania do zmniejszenia zużycia energii

Pierwsze działania redukujące zapotrzebowanie wdrażają już Niemcy, Francja i Włochy. Władze bawarskiej Norymbergi poinformowały o tymczasowym wyłączeniu z użytku 75% krytych pływalni. W poszukiwaniu oszczędności część mieszkańców Niemiec, przygotowuje się na obniżoną do 17 stopni temperaturę centralnego ogrzewania gazowego w porze nocnej, a nawet racjonowane dostawy ciepłej wody, wyznaczając dostęp do niej w konkretnych przedziałach godzinowych. Niektóre miasta zdecydowały się również ograniczyć jasność drogowego oświetlenia po godzinie 23.00 do 70%, zaś mieszkańcy we własnym zakresie przywracają do pracy opalane drewnem piece oraz kominki. Francja skupiła się na wprowadzeniu zakazu wykorzystywania klimatyzacji, jeśli temperatura pomieszczenia nie przekracza 26°C, a także ogrzewania obiektów, gdy temperatura wynosi mniej niż 19°C. Podobną strategię redukcji zużycia energii przyjęły Włochy. Ponadto mieszkańcy Francji są zachęcani do praktykowania zrównoważonej mobilności, która zakłada zbiorcze przejazdy oraz możliwie największe wyparcie samochodów na rzecz rowerów. Sytuacja Polski nie kształtuje się lepiej od podanych krajów, stąd również Polacy muszą przygotować się na bezapelacyjne nadejście nowych restrykcji w zakresie energetyki.

 

Transformacja energetyczna finansowana z EU – ETS

Transformacja energetyczna to proces nieunikniony, który realizowany był w sposób stopniowy i dostosowany do możliwości państwa. Jego naturalne tempo rozwoju „zderzyło się” z nagłą i nieprzewidzianą potrzebą wzmożonych i przyśpieszonych modernizacji. Ambitne plany znacznie przekraczają fizyczne możliwości wielu krajowych gospodarek, w szczególności na tle inicjowania kapitałochłonnych rozwiązań. Pomocą finansową w wypełnianiu celów klimatycznych z założenia miały stanowić środki pochodzące ze sprzedaży uprawnień do emisji CO2.  Zgodnie z obowiązującą dyrektywą ETS, co najmniej połowę równowartości środków z aukcji należy przeznaczyć właśnie na realizacje tychże koncepcji. Od rozpoczęcia sprzedaży uprawnień państwowy budżet zasiliło już ok. 57,5 mld zł, co stanowi duże środki wspierające transformację energetyczną Polski, szczególnie potrzebne w dobie obecnej sytuacji geopolitycznej. Szczegółowe informacje na temat rozdziału zasobów finansowych na konkretne inwestycje sprzyjające ograniczeniu emisji gazów cieplarnianych oraz systemowi wsparcia konsumentów energii nie są jednak podawane do informacji publicznej.

 

Potrzeba zmian

Poziom bezpieczeństwa energetycznego jest integralnym czynnikiem kształtującym ceny energii. Te na skutek jego zagrożenia drastycznie rosną, wywołując na rynku niepokój co do nadchodzącego roku. Brak przewidywalności i stabilizacji przekłada się na funkcjonowanie wszelkich sektorów gospodarki. Zarówno małe, średnie, jak i duże przedsiębiorstwa decydują się na szybkie przeorganizowanie i zmodernizowanie, w poszukiwaniu zapewnienia dla siebie poczucia bezpieczeństwa i równowagi.

 

Autor: Patrycja Suder

 


Warning: file_put_contents(//wp-content/cache/comet-cache/cache/https/audytel-pl/bezpieczenstwo-energetyczne-na-tle-niepewnej-sytuacji-rynku-energii.html-65e3250165c2c792504622-tmp): failed to open stream: Disk quota exceeded in /wp-content/plugins/comet-cache/src/includes/traits/Ac/ObUtils.php on line 430

Fatal error: Uncaught Exception: Comet Cache: failed to write cache file for: `/bezpieczenstwo-energetyczne-na-tle-niepewnej-sytuacji-rynku-energii/`; possible permissions issue (or race condition), please check your cache directory: `//wp-content/cache/comet-cache/cache`. in /wp-content/plugins/comet-cache/src/includes/traits/Ac/ObUtils.php:435 Stack trace: #0 [internal function]: WebSharks\CometCache\Classes\AdvancedCache->outputBufferCallbackHandler('<!doctype html>...', 9) #1 /wp-includes/functions.php(5373): ob_end_flush() #2 /wp-includes/class-wp-hook.php(324): wp_ob_end_flush_all('') #3 /wp-includes/class-wp-hook.php(348): WP_Hook->apply_filters(NULL, Array) #4 /wp-includes/plugin.php(517): WP_Hook->do_action(Array) #5 /wp-includes/load.php(1260): do_action('shutdown') #6 [internal function]: shutdown_action_hook() #7 {main} thrown in /wp-content/plugins/comet-cache/src/includes/traits/Ac/ObUtils.php on line 435